Dzień I – Sobota Start kursu: godz. 11:00, koniec: ok. godz. 20:00. W międzyczasie przerwa kawowo-ciastkowa w pobliskiej cukierni ok. 13:30–14:00. Po południu pizza z dowozem na miejsce.
Dzień II – Niedziela Start kursu: godz. 09:00, koniec: ok. godz. 17:00. W międzyczasie przerwa kawowo-ciastkowa na miejscu oraz pizza z dowozem na miejsce.
Cel kursu
Nauka oraz doskonalenie praktycznej znajomości rozpoznawania i leczenia poszczególnych typów BPPV – od podstaw do poziomu zaawansowanego. Każdy z uczestników musi osobiście wykonać wszystkie niezbędne manewry diagnostyczne i lecznicze w przebiegu BPPV oraz poznać zasady rządzące w świecie otolitów.
Dla kogo jest ten kurs?
Lekarze (niezależnie od specjalizacji), ale w praktyce z racji kompetencji są to najczęściej laryngolodzy, neurolodzy, audiolodzy.
Fizjoterapeuci, chiropraktycy, osteopaci, protetycy słuchu, audiofonolodzy, osoby wykonujące badania układu przedsionkowego np. VNG, VHIT oraz inni, którzy na co dzień mają kontakt z pacjentami z zawrotami głowy i wykorzystają te umiejętności w swojej praktyce.
Program ramowy (4 moduły)
Moduł 1. Wprowadzenie – omawiane zagadnienia
Po co w ogóle zajmować się otolitami?
Otolity lub otoconia
Procesy tworzenia i resorbcji otolitów
Endolimfa
Budowa kanałów półkolistych
Budowa aparatu rzęskowego na grzebieniach bańkowych
Przepływ endolimfy w kanałach półkolistych
Podział obwodowych zawrotów głowy
Zawroty głowy układowe czy nieukładowe
Historia rozwoju wiedzy nt. BPPV
Przyczyny odrywania się otolitów
Sytuacje w życiu, które sprzyjają wypadaniu otolitów
Budowa błędnika
Unaczynienie błędnika
Unerwienie błędnika
Objawy otolitów w kanale tylnym w okresie napadowym
Objawy otolitów w kanale tylnym w okresie międzynapadowym
Objawy otolitów w kanale poziomym
Objawy otolitów w kanale poziomym w okresie międzynapadowym
Objawy otolitów w kanale przednim
Objawy postaci wielokanałowych
Epidemiologia
Pozycje sprzyjające wypadaniu otolitów
Czas sprzyjający
Którędy otolity wchodzą i wychodzą do/z kanałów
Rodzaje otolitów
Różnice między otolitami luźnymi a osklepkowymi
Wielkość otolitów a szybkość oczopląsu
Które kanały zajęte są najczęściej i najrzadziej
Która strona jest najczęściej zajęta
Czy BPPV może ulec samowyleczeniu
Dlaczego kanał przedni zajęty jest tak rzadko
Jak wygląda typowy oczopląs dla otolitów w kanale poziomym i czym różni się od oczopląsu np. w ostrej jednostronnej westibulopatii? (AUVP, dawniej neuronitis vestibularis)
Cechy oczopląsu w kontekście BPPV
34.1. Kierunek oczopląsu
34.1.1. Kanały tylne
34.1.2. Kanały poziome
34.1.3. Kanały przednie
34.2. Czas utajenia oczopląsu
34.3. Szybkość
34.4. Męczliwość
34.5. Czas trwania oczopląsu
34.6. Narastanie oczopląsu crescendo-decrescendo
Jakie są rodzaje cupulolithiasis?
Jakie są rodzaje canalolithiasis?
Nietypowe postacie otolitów w kanałach tylnych
38.1. Otolity w długim ampułkowym ramieniu kanału tylnego
38.2. Otolity w długim nieampułkowym ramieniu kanału tylnego
38.3. Otolity w osklepku od strony kanału – cupulolithiasis
38.4. Otolity w osklepku od strony ampułki – cupulolithiasis
38.5. Otolity w krótkim ramieniu kanału tylnego (postać canalolithiasis i cupulolithiasis)
Prawa Ewalda
Jak często nawraca BPPV?
Czy istnieje profilaktyka przeciw wypadaniu otolitów?
Co robić, jeśli podejrzewamy nawracające BPPV, ale testy w gabinecie wychodzą prawidłowo?
Czy istnieje kamica przedsionkowa?
Jak długo trwa niestabilność pomanewrowa? Czy może trwać w nieskończoność?
Wyposażenie gabinetu do badania otolitów
Badanie BPPV przy użyciu badań sprzętowych
Oczopląs pseudospontaniczny
Powikłania zabiegów terapeutycznych i inne zagrożenia
Zawroty głowy bez oczopląsu
Nietypowe formy leczenia BPPV
Postacie wielokanałowe BPPV
Zespół ciężkiego osklepka – Heavy Cupula
Zespół lekkiego osklepka – Light Cupula
Konwersje kanałów
Konwersja postaci canalolithiasis do cupulolithiasis i odwrotnie
Centralny oczopląs położeniowy – kiedy podejrzewamy?
Leczenie chirurgiczne BPPV
Co stanie się, kiedy oderwie się zbyt dużo otolitów na raz?
Faza wolna i szybka oczopląsu
Korki otolitowe
Moduł 2. Omówienie mechanizmów oczopląsu w kanałach poziomych i pionowych
Plansza 1. Otolity luźne na plecach / na prawym boku / na lewym boku Plansza 2. Otolity osklepkowe na plecach / na lewym boku / na prawym boku Plansza 3. Kanał tylny i przedni Plansza 4. Otolity luźne Bow / Otolity luźne Lean / Otolity osklepkowe Bow / Otolity osklepkowe Lean
Moduł 3. Manewry diagnostyczne i lecznicze – teoria i praktyka
A. Diagnostyczne
Manewr Dix-Hallpike'a
Manewr Pół Dix-Hallpike'a
Supine Roll Test (obrotowy supinacyjny) / Manewr Pagnini-McClure'a
Manewr Semonta diagnostyczny (Side-lying test)
Testy różnicujące zajętą stronę w kanale poziomym:
5.1. Bow and Lean Test
5.2. Head Pitch Test
5.3. Seated Supine Positioning Test (SSPT)
5.4. Badanie oczopląsu pseudospontanicznego
Test inwersji (potwierdzenie postaci cupulolithiasis kanału tylnego)
B. Lecznicze
Kanał tylny:
Manewr Epleya
Automanewr Epleya
Manewr Semonta
Manewr Semonta Plus
Manewr Pół Salta z odmianami: na siedząco, stojąco i leżąco
Manewr szybkiego siadania (Rapid Sit-Up Maneuver)
6.1. Dla obu kanałów tylnych jednocześnie
6.2. Dla jednego kanału tylnego
Manewry do leczenia otolitów krótkiego odcinka ramienia kanału tylnego:
7.1. Manewr Bow and Yaw
7.2. Leczniczy powtarzalny manewr Dix-Hallpike'a
7.3. Szybki manewr Epleya
7.4. Szybki manewr Semonta
7.5. Side-Lying position
Leczenie ageotropowej postaci kanału tylnego:
8.1. Quick Liberatory Rotational Maneuver
8.2. Manewr Yacovino do leczenia nieampułkowego ramienia kanału tylnego
Manewr Barbecue / Lemperta – wersja 270/360 stopni
Manewr Gufoniego – postać geotropowa i ageotropowa
Manewr Roll and Rest
Manewr Vannuci (Forced Prolonged Position)
Manewr Zuma
Przekształcanie cupulolithiasis w canalolithiasis w kanałach poziomych:
6.1. Manewr Gufoniego dla oczopląsu ageotropowego
6.2. Head Shaking in the horizontal plane
6.3. Manewr Roll and Rest
6.4. Head Tilt Hopping
Kanał przedni:
Head Hanging Maneuver / Manewr Yacovino
Zmodyfikowany manewr Yacovino
Ćwiczenia Brandta-Daroffa:
Klasyczne ćwiczenie Brandta-Daroffa (na kanały tylne)
Odmiana dla otolitów luźnych w kanałach poziomych
Odmiana dla otolitów osklepkowych w kanałach poziomych
C. Zalecenia po manewrach leczniczych
Kanał tylny
Kanał poziomy
D. Przykłady nazewnictwa używanego w BPPV
E. Przykłady diagnozowania pacjentów „na odległość" z wykorzystaniem smartfonów
Moduł 4. Część interaktywna – omówienie przypadków
Historie pacjentów – część interaktywna: historie prawdziwych pacjentów leczonych w Pracowni VNG, objawy, diagnozowanie na podstawie wywiadu i objawów (charakter zarejestrowanego oczopląsu), kilkadziesiąt przypadków – trochę prostych dla przykładu, ale większość trudnych i skomplikowanych. Uczestnicy kursu są zachęcani do aktywności oraz samodzielnego stawiania diagnozy i proponowania leczenia.
Filmiki oczopląsu nagrane przez pacjentów własnym smartfonem w domu – omówienie, interpretacja, stawianie diagnozy.
Podsumowanie kursu – uwagi na przyszłość, feedback, dyskusja.